Dolhuys Kermis

Een reeks uitverkochte voorstellingen. Een opname in een top vijf van beste voorstellingen in NRC Handelsblad. En veel geraakte reacties van bezoekers. OPERA2DAY bracht met de Dolhuys Kermis in 2012 en 2013 een eeuwenoude traditie opnieuw tot leven, als verrassend en rakend muziektheater in het voormalige NEBO-ziekenhuis te ’s Gravenhage. Het publiek werd gevoerd  langs de mooiste en wonderbaarlijkste lamenti uit de decennia rond 1600. Daarbij ontmoetten zij de liefdesmelancholie in Monteverdi’s fabuleuze Lamento della ninfa,  het humoristische Lamento dell’impotente en nog veel meer tijdens een tocht door het Dolhuys.  Rondom de rondtocht was een tentoonstelling te bekijken met onder meer voorwerpen en beeldmateriaal uit de geschiedenis van de psychiatrie, afkomstig van het museum van het Delta Psychiatrisch Centrum in Poortugaal.

'Dol-enthousiaste reacties'

De reacties die de Dolhuys Kermis losmaakte waren overweldigend en enthousiast. In NRC Handelsblad werd de voorstelling gekozen in de top vijf van beste voorstellingen uit 2012 (categorie muziek - de keuze van recensent Floris Don). Eerder verscheen onder de kop 'Verontrustende patiënt kan prachtig zingen', de volgende recensie in deze krant:
 
'Tegen betaling naar gekken kijken: voor menig 16de- en 17e-eeuws dolhuis was dit volksvermaak een goede inkomstenbron. Bezoekers konden zich vergapen aan krankzinnigen, verslaafden, en wellicht een enkele melancholiepatiënt. Die melancholici werden door de componisten van hun tijd niettemin serieus genomen, zoals blijkt uit de Dolhuys Kermis van Opera2day, een prachtige mix van locatie- en muziektheater.
 
In een luguber voormalig ziekenhuis in Den Haag kom je diverse ‘patiënten’ tegen. Ze lijden aan uiteenlopende syndromen maar kunnen gelukkig prachtig zingen. Zo denkt een van de patiënten dat ze Mary Stuart is, en zwaait ze in haar cel gevaarlijk met de mouwen van haar dwangbuis onder het zingen van Carissimi’s Lamento della regina Maria Stuarda. Op zolder staart een depressieve man naar een hoop puin, terwijl hij een gregoriaans klaaggezang aanheft. En in de bloedbesmeurde keuken zet een vrouw een enorme pot op het vuur. Verontrustend: haar Lamento della madre ebrea verhaalt van een moeder die haar eigen kind wil verorberen.
 
 
Eerst goed luisteren, in plaats van meteen op te sluiten. Dat is de moraal van Dolhuys Kermis. Maar Opera2day laat ook zien hoe je met weinig middelen schitterende scènes kunt bouwen. Hoogtepunt is Monteverdi’s Lamento della nimfa, geplaatst in een donkere gang die transformeert tot onderwaterwereld. De sopraan verdrinkt in haar liefdesverdriet, het publiek ook.'
 
Volgens Place de l'opera heeft 'In het oude NEBO-ziekenhuis [...] alles wat in de nieuwe locatievoorstelling van OPERA2DAY gebeurt, wat het publiek hoort en ziet, een echtheid die zowel geestig als indringend en beklemmend is.' De Dolhuys Kermis is 'een zeer uitgewerkte locatievoorstelling waarbij alles is gedaan om het publiek te laten voelen en ervaren hoe de confrontatie tussen de ‘normale’ buitenwereld en de waanzin binnen verloopt.'
 

Publiek

De reacties van het publiek waren na iedere voorstelling overstelpend. Een bloemlezing van reacties die bezoekers later op internet geplaatst hebben:
'Ik heb de laatste voorstelling zondagavond gezien en vond het, samen met een aantal voorstellingen die ik op de Operadagen R’dam heb meegemaakt, een van de indrukwekkendste voorstellingen van dit jaar. De locatie hielp natuurlijk, het bijna spookachtige gebouw waar de sfeer van vroeger nog zo voelbaar is, de acteurs, de uitstekende zangers en instrumentalisten die op vaak zeer indringende en directe manier op de diverse etages, gangen en ruimtes hun lamentaties vertolkten, dit alles bij elkaar heeft zeer veel indruk achter gelaten. Complimenten hoe dit allemaal is samengesteld. De vervulling die ik bij b.v. Parsifal zo miste, vond ik hier helemaal.' Gerard (op www.operamagazine.nl)
 
 
‘Dolhuys Kermis van #Opera2day in een oud ziekenhuis in Den Haag: wauw, locatietheater op z'n best!’ @Teunifrau (www.twitter.com)
 
‘Echt supermooie #Dolhuys kermis van #opera2day. Fantastisch!!!!’ @NilsNoord (www.twitter.com)
 
 
‘Zojuist bij de voorstelling Dolhuys Kermis geweest. Wat een ervaring, prachtig!!!’
@BasBooister (www.twitter.com)
 
‘Prachtige voorstelling "Dolhuys Kermis", locatietheater met schitterende zang’ @audringje (www.twitter.com)
 
‘wonderschone voorstelling’ @mmmenno (www.twitter.com)

 

Met en dankzij

De zingende melancholici zijn afkomstig uit het vocale ensemble Vox Luminis, waarmee het project samen wordt geproduceerd.
 
De reprise in 2013 is alleen mogelijk dankzij
 
De voorstellingsreeks in 2012 was alleen mogelijk dankzij
Stichting Gilles Hondius Foundation
 
 

 

 

Trailer Dolhuys Kermis 2013

De Dolhuys Kermis: ongehoord!

Stelt u zich eens voor: een rondleiding door de plaatselijke psychiatrische inrichting, waarbij u de patiënten mag bekijken en zelfs aanraken. U vergaapt zich, tegen betaling, aan uw medemens. Onvoorstelbaar? Van de 15e tot de 18e eeuw speelde dit zich werkelijk af in de zogenaamde dolhuizen, tijdens de jaarlijkse ‘Dolhuys Kermis’. OPERA2DAY brengt dit wonderbaarlijke historische fenomeen opnieuw tot leven in het voormalige NEBO-ziekenhuis aan de Scheveningseweg in Den Haag, waar het publiek een tocht kan maken langs een reeks ontroerende muzikale portretten. Rakende vocale muziek smelt samen met verrassend theater.

Waanzin of melancholie?

Nog niet zo heel lang geleden werd zo’n beetje alles wat buiten de toen wenselijke omgangsvormen viel, beschouwd als ‘gek’: van geesteszieken, epilepsiepatiënten, zwakzinnigen, oproerkraaiers, verslaafden tot aan dementerende bejaarden. Hun symptomen werden gezien als vormen van de ‘melancholie’, wat samenviel met waanzin.

Klaagzangen uit het dolhuis

Diezelfde melancholie inspireerde componisten als Monteverdi, Carissimi en Fontana tot zowel hun meest wonderschone, maar ook hun meest opmerkelijke composities. Meestal in de vorm van ‘lamenti’: klaagzangen met een ongekend dramatische en expressieve stijl. Vaak is de compositie geconstrueerd rondom een herhaald dalende baslijn, die de luisteraar in een melancholische stemming brengt.

Nog een rondje!

In de Dolhuys Kermis voeren wij u letterlijk langs de mooiste en wonderbaarlijkste lamenti uit de decennia rondom 1600. Laat u meeslepen door de liefdesmelancholie in Monteverdi’s fabuleuze Lamento della ninfa. Zie hoe een geïsoleerde patiënt zich de gekluisterde koningin Mary Stuart in de dodencel waant op zeldzaam ontroerende muziek van Carissimi. Maar ontdek ook het humoristische Lamento dell’impotente en hoe in de keuken een jonge 'Madre Ebrea' (Hebreeuwse moeder) haar eigen kind wil opeten als in een postnatale depressie avant la lettre. We lichten de symptomen graag toe, gebaseerd op de laatste verrassende inzichten uit de 17e eeuw.

Topartiesten, mooie nummers!

OPERA2DAY steekt de eeuwenoude operatraditie steeds in een hedendaags jasje. Voor de muzikale uitvoering van de Dolhuys Kermis werkt het gezelschap samen met de zangers van Vox Luminis, ‘an extremely impressive young vocal group’ volgens Early Music Review. Het ensemble, grotendeels in Den Haag opgeleid - maakt momenteel internationaal grote furore. Haar meest recente CD werd onlangs uitgeroepen tot Record of the Year 2012 door het toonaangevende Britse muziektijdschrift Gramophone en sleepte een Diapason d’Or in de wacht sleepten. De zangers worden begeleid door het Barokensemble van OPERA2DAY. Daarnaast maakt een ensemble van acteurs onder leiding van René M. Broeders zijn opwachting. Het geheel staat muzikaal onder leiding van dirigent Hernán Schvartzman, en de regie is van artistiek leider van OPERA2DAY Serge van Veggel die ook het concept ontwikkelde en de voorstelling samenstelde.

De muziek

- Lamento della ninfa Claudio Monteverdi

- Zefiro Torna Claudio Monteverdi

- Lamento della regina Maria Stuarda Giacomo Carissimi

- Lamento dell'impotente Fabrizio Fontana

- Lamento della Madre Ebrea Antonio Cesti

De lamentatione Ieremiae Prophetae Anoniem (Gregoriaans)

- delen uit L’Humore musicale Orazio Vecchi


Luister hier naar een audio-opname van het Lamento della ninfa van Monteverdi, opgenomen tijdens de Dolhuys Kermis 2012, uitgevoerd door Vox Luminis (sopraan Zsuzsi Tóth).

 

Vox Luminis

Het 'early music soloïst ensemble' Vox Luminis wordt zowel geprezen om zijn voortreffelijke intonatie en helderheid van klank, als om de individuele en samenzangkwaliteiten van de zangers. Een recente CD van het ensemble werd uitgeroepen tot Record of the Year 2012 door het toonaangevende Britse muziektijdschrift Gramophone en sleepte een Diapason d’Or in de wacht. Verschillende individuele zangers waren in eerdere producties van OPERA2DAY te gast.

Sopraan Lauren Armishaw 

(Lamento della regina Maria Stuarda)

Sopraan Michaela Riener 

(L’Humore musicale, Lamento della Madre Ebrea)

Sopraan Zsuzsi Tóth 

(L’Humore musicale, Lamento della ninfa)

Counter-tenor Jan Kullmann 

(L’Humore musicale, Lamento dell'impotente)

Tenor Robert Buckland 

(L’Humore musicale, Zefiro Torna, Lamento della ninfa)

Tenor Raffaele Giordani

(L’Humore musicale, Zefiro Torna, Lamento della ninfa)

Bass & artistic direction Lionel Meunier 

(L’Humore musicale, Lamentatio Jeremiae Prophetae)

 

Acteurs

 

René M. Broeders

Pim van Alten

Martin Snip


Barokensemble OPERA2DAY

 

Viola da gamba Catherine Bahn

Viola da gamba Ricardo Rodríguez Miranda

Clavecimbel Jorge López-Escribano

ClavecimbeI Claudio A. Barduco Ribeiro

Theorbe Christian Gutiérrez

Theorbe Jan Čižmář


Team

 

Concept, samenstelling en regie Serge van Veggel

Co-regie René M. Broeders

Muzikale leiding Hernán Schvartzman

Scenografie

Herbert Janse (tentoonstelling, ontvangstruimte, Zefiro Torna en coaching team van scenografen)

Dymph Boss (Lamento della regina Maria Stuarda, Lamento della Ninfa)

Felipe González Cabezas (Lamento dell'impotente en Lamento della Madre Ebrea, badkamerscène Patrick)

Roelof Pothuis (Lamentatio Jeremiae Prophetae, machinekamer, aula)

Licht Uri Rapaport

Kostuums Joost van Wijmen      

Teksten René M. Broeders en Pim van Alten

Editie bladmuziek Vecchi en Fontana Luke Topin

Editie bladmuziek Carissimi Gordon J. Callon

 

 

Productie

 

2013

Productieleiding Alice Gubler, Tineke Verheij

Productieassistentie Mieke van der Ven

 

2012

Productieleiding Alice Gubler,

Productieassistentie Mieke van der Ven

Techniek Detlev Timm

 

Marketing & Communicatie Claire Reeves

Grafische vormgeving Shilpi Ahmed-van der Pool

Educatie Mieke van der Ven

Edities bladmuziek Luke Topin (Vecchi en Fontana), Gordon J. Callon (Carissimi) en Michaela Riener (Cesti)

Registratie Pawel Leskiewicz (audio), Rolf Versteegh en Rick Messemaker (video)

 

Met dank aan

Vestia/Ceres Projecten Tinka van Rood, Jaap Stollenwerk, Peggy Jansen (2012: Nils van der Vlist en Maarten Ditters)

Ad Hoc Dolf Smit en alle bewoners NEBO pand

Advies locatiekeuze Renee Jonker

Materialen licht Evelements, licht- en geluidsverhuur

Materialen tentoonstelling Museum van het Delta Psychiatrisch Centum in Poortugaal met bijzondere dank aan dhr. Panhuys

Kostuums productie Bo Mulder, Anita Remijn, Sakina Ouzahir, Nadia Ouzahir (Research:) Peter Haenen/Herlaarhof, Reinier van Arkelgroep, Vught

 

Vrijwilligers 2012

Nina Simons, Ninke Overbeek, Florian Oele, Lianne van Westrhenen, Bengt Kropmans, Peter Boss, Ton Weisenborn, Daan Hazendonk, Laurens van der Pool, Biene van Schouwenburg,

Liesbeth Mulder, Maurice Wiedenhof, Riette van Raamsdonk, Lia Laaper, Hanna Samson, Francine Videler, C.G. de Bruyn Ouboter, Nelly de Jong Barug, Cristiana Kat, Assaline Robbers, Rob Stinis, Marja Bakker, Alex Otto, Aad Bekink, Berenice Staiger, Marina Gijsbertse, Brigitte Hennequin, Margot Onnes, Esther Smit, Margriet Harmsen, Tonny Bekink, Coby van Wieringen.

Dolhuys Kermis - Trailer

video

Monteverdi - Lamento della ninfa -- Audio

video
Er zijn op dit moment geen actuele speeldata voor deze productie.

zondag 02 jun 2013 - 20:30 UUR

Former NEBO-Hospital, The Hague

English spoken version - sold out


zondag 02 jun 2013 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zaterdag 01 jun 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zaterdag 01 jun 2013 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

extra voorstelling - uitverkocht


vrijdag 31 mei 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


donderdag 30 mei 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


woensdag 29 mei 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


dinsdag 28 mei 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zondag 26 mei 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zondag 26 mei 2013 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zaterdag 25 mei 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zaterdag 25 mei 2013 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

extra voorstelling


vrijdag 24 mei 2013 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

première


donderdag 23 mei 2013 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

schoolvoorstelling


woensdag 22 mei 2013 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

schoolvoorstelling


zondag 24 jun 2012 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zondag 24 jun 2012 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zaterdag 23 jun 2012 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


zaterdag 23 jun 2012 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


vrijdag 22 jun 2012 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

uitverkocht


donderdag 21 jun 2012 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

première - uitverkocht


woensdag 20 jun 2012 - 20:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

besloten try-out


woensdag 20 jun 2012 - 14:30 UUR

Voormalig NEBO-ziekenhuis, Den Haag

besloten try-out


PROGRAMMABOEK

Het programmaboek met achtergronden, een synopsis en informatie over de cast en medewerkenden, is hier te downloaden.

  • '

    'De sopraan verdrinkt in haar liefdesverdriet, het publiek ook'

    '
  • NRC Handelsblad